{"id":14704,"date":"2021-01-18T09:08:39","date_gmt":"2021-01-18T08:08:39","guid":{"rendered":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/?p=14704"},"modified":"2025-01-17T09:52:01","modified_gmt":"2025-01-17T08:52:01","slug":"test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/","title":{"rendered":"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy"},"content":{"rendered":"Czas czytania:<\/span> 5<\/span> min.<\/span><\/span>\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Tendencja tworzenia skojarze\u0144 ze znanymi ju\u017c nam terminami jest bardzo silna. W symbolu plusa nie ma nic specjalnego poza matematyk\u0105, ale kojarzymy go z dodatkiem. U\u017cywanie plusa w szeroko rozumianej in\u017cynierii spo\u0142ecznej czy marketingu jako bonusa wi\u0105\u017ce si\u0119 poniek\u0105d z efektem Elizy.<\/strong><\/p>

Na blogu pisali\u015bmy ju\u017c dla Was o te\u015bcie Turinga<\/a><\/strong>. Pojawi\u0142a si\u0119 tam ELIZA \u2013 s\u0142ynny program Josepha Weizenbauma, kt\u00f3ry symulowa\u0142 psychoterapeut\u0119. Jest to stary chatbot, mo\u017cna rzec nawet, \u017ce wiekowy, bo z 1966 roku. Nasz program powtarza\u0142 wypowiedzi pacjenta jako pytania. Zak\u0142ada\u0142 bardzo proste dzia\u0142anie \u2013 rozpoznawa\u0142 wzory i zast\u0119powa\u0142 s\u0142owa kluczowe konkretnymi frazami, kt\u00f3re zosta\u0142y uprzednio dodane. By\u0142o to na tyle przekonuj\u0105ce, \u017ce pojawi\u0142o si\u0119 wiele anegdot o ludziach, kt\u00f3rzy emocjonalnie zaanga\u017cowali si\u0119 w prac\u0119 z ELIZ\u0104. Z czego to wynika\u0142o?<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Apofenia – przyk\u0142ady<\/strong>. Nazywanie przeznaczeniem przypadkowego spotkania tej samej osoby w ci\u0105gu dnia, wiara, \u017ce obrazek \u015bwi\u0119tego Krzysztofa w samochodzie ocali przed wypadkiem, czy zak\u0142adanie na spotkania biznesowe tej samej “szcz\u0119\u015bliwej” bluzki, nie maj\u0105 zbytniego uzasadnienia w faktach i logice.<\/div>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Nie szukaj sensu na si\u0142\u0119<\/h2>

W zr\u0119cznie skonstruowanym chatbocie kryje si\u0119 pu\u0142apka. Wynika to ze wspomnianej tendencji ludzi do przywi\u0105zywania do s\u0142\u00f3w znacze\u0144, kt\u00f3rych komputer wcale tam nie umie\u015bci\u0142. Chatbot z 1966 roku nie szuka\u0142 ich w procesie uczenia maszynowego, ani nikt nie zrobi\u0142 tego za niego w procesie tworzenia. Podobne zjawisko w kontek\u015bcie obraz\u00f3w \u2013 pareidolia – pojawia si\u0119 nawet w publikacji Wydawnictwa Lekarskiego PZWL\u00a0Psychiatria: podr\u0119cznik dla student\u00f3w medycyny<\/em>. Szersze okre\u015blenie znane jako apofenia pojawi\u0142o si\u0119 ju\u017c w 1958 roku w kontek\u015bcie powa\u017cniejszych zaburze\u0144.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Powy\u017cej twarz na kasowniku komunikacji miejskiej Tr\u00f3jmiasta. A z prawej – kobieta, \u0142\u00f3d\u017a podwodna? A mo\u017ce wieloryb?<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Apofenia bawi, a nawet pomaga<\/h2>

Ale bez obaw! Artyku\u0142\u00a0Being Amused by Apophenia<\/em>\u00a0z 2019 roku zamieszczony na blogu Psychology Today \u015bpieszy z wyja\u015bnieniem, \u017ce b\u0142\u0105d poznawczy i b\u0142\u0119dne rozumowanie to cecha ka\u017cdego z nas i przewa\u017cnie nie ma nic wsp\u00f3lnego z chorob\u0105. Do\u015bwiadczyli\u015bcie jej najprawdopodobniej w niejeden szewski poniedzia\u0142ek i my te\u017c. Budzik nas nie obudzi\u0142. Ekspres do kawy si\u0119 zepsu\u0142. Akumulator zamarz\u0142 do szpiku ogniw. Nie ma gdzie zaparkowa\u0107. Wniosek? To musz\u0105 by\u0107 jakie\u015b mroczne si\u0142y! Sprawa niby nienaturalna, a ca\u0142kiem naturalna, prawda? Tak nam po prostu wygodniej. By\u0107 mo\u017ce wszystkim, co si\u0119 przeciw nam sprzysi\u0119g\u0142o, byli\u015bmy my sami ogl\u0105daj\u0105cy seriale do p\u00f3\u017anych godzin nocnych, przez co padli\u015bmy jak kawki zapominaj\u0105c w\u0142\u0105czy\u0107 alarmu w telefonie \u2013 w\u00f3wczas zd\u0105\u017cyliby\u015bmy upora\u0107 si\u0119 ze wszystkim, i to z zapasem czasu. Wszystko to fenomen tworzenia wzor\u00f3w z czego\u015b, co jest wewn\u0119trznym ha\u0142asem.<\/p>

Tak w\u0142a\u015bnie jest z odbiorem przekonuj\u0105cych chatbot\u00f3w.<\/p>

Sztuczna inteligencja i dlaczego to tak wa\u017cne<\/h2>

Psychologia to nauka naprawd\u0119 szeroka. Tak zr\u00f3\u017cnicowana, \u017ce niekt\u00f3rzy odmawiaj\u0105 jej nawet bycia nauk\u0105. Opiera si\u0119 bowiem na wielu wska\u017anikach, kt\u00f3rych wymierno\u015b\u0107 zdaje si\u0119 czasami pozostawia\u0107 wiele do \u017cyczenia. Mogliby\u015bmy oczywi\u015bcie zag\u0142\u0119bi\u0107 si\u0119 w metodologi\u0119 i pr\u00f3bowa\u0107 obali\u0107 sp\u00f3r, by w ko\u0144cu zadecydowa\u0107. Mogliby\u015bmy te\u017c wskaza\u0107 jasne granice mi\u0119dzy psychologi\u0105 spo\u0142eczn\u0105 a kliniczn\u0105. Dlaczego zatem wybrali\u015bmy jedn\u0105 grup\u0119 zjawisk spo\u015br\u00f3d setek, je\u015bli nie tysi\u0119cy, termin\u00f3w w psychologii?<\/p>

Tworzenie spontanicznych skojarze\u0144 przez Czytelnik\u00f3w to zjawisko dzia\u0142aj\u0105ce wspaniale dla tworz\u0105cych tre\u015bci. Wolne i swobodne my\u015bli uatrakcyjniaj\u0105 \u201eza nas\u201d czytany tekst, ogl\u0105dany film czy fabu\u0142\u0119 prezentowan\u0105 przez gry komputerowe. Jednak stanowi\u0142o ono tak\u017ce wa\u017cny punkt w tworzeniu czego\u015b, co dzi\u015b znamy pod mianem\u00a0sztuczna inteligencja<\/em>. Nie da si\u0119 jej bowiem stworzy\u0107 bez lepszego zrozumienia proces\u00f3w poznawczych. By\u0142 to szczeg\u00f3lny problem kognitywistyczny dostrze\u017cony w \u015brodowiskach cyfrowych, w kt\u00f3rych efekt Elizy powoduje, \u017ce interakcje pozwalaj\u0105 przypuszcza\u0107, \u017ce system jest bardziej inteligentny, ni\u017c jest. Wydaje si\u0119, \u017ce zdarzenia odzwierciedlaj\u0105 wi\u0119ksz\u0105 przyczynowo\u015b\u0107 i sprawczo\u015b\u0107 ni\u017c w rzeczywisto\u015bci.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Jak my\u015bli chatbot<\/h2>

Efekt Elizy w informatyce, a raczej w tym, co prezentuj\u0105 przeci\u0119tnemu odbiorcy jej osi\u0105gni\u0119cia, odnosi si\u0119 g\u0142\u00f3wnie do wra\u017cliwo\u015bci na czytanie i znajdowania o wiele wi\u0119kszej informacji, ni\u017c jest to uzasadnione ci\u0105gami symboli. Lepiej przybli\u017cy to b\u0142ahy przyk\u0142ad podany przez ameryka\u0144skiego pisarza Douglasa Hofstadtera. Automatyczna kasjerka albo biletomat na ko\u0144cu transakcji wy\u015bwietla s\u0142owa \u201edzi\u0119kuj\u0119\u201d. Przypadkowy obserwator my\u015bli, \u017ce maszyna faktycznie wyra\u017ca wdzi\u0119czno\u015b\u0107; jednak drukuje ona tylko zaprogramowany ci\u0105g symboli.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Zobaczmy, jak to wygl\u0105da\u0142o w przypadku dzia\u0142ania z prawdziw\u0105, pierwotn\u0105 ELIZ\u0104:<\/b><\/span><\/h2>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Human: Well, my boyfriend made me come here<\/em>. - M\u00f3j ch\u0142opak nam\u00f3wi\u0142 mnie do przyj\u015bcia.

ELIZA: Your boyfriend made you come here?<\/em> - Tw\u00f3j ch\u0142opak nam\u00f3wi\u0142 ci\u0119 do przyj\u015bcia?

Human: He says I'm depressed much of the time.<\/em> - M\u00f3wi, \u017ce mam depresj\u0119.

ELIZA: I am sorry to hear you are depressed.<\/em> - Przykro mi s\u0142ysze\u0107, \u017ce masz depresj\u0119.

Human: It's true. I'm unhappy.<\/em> - To prawda. Czuj\u0119 si\u0119 nieszcz\u0119\u015bliwa.

ELIZA: Do you think coming here will help you not to be unhappy?<\/em> - S\u0105dzisz, \u017ce przyj\u015bcie tutaj pomo\u017ce ci przesta\u0107 czu\u0107 si\u0119 nieszcz\u0119\u015bliw\u0105?<\/pre>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
Wnioski<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
By\u0107 mo\u017ce zastanawia Was nieporadne gramatycznie t\u0142umaczenie ostatniej frazy: “przesta\u0107 czu\u0107 si\u0119 nieszcz\u0119\u015bliw\u0105”, to jest takie, poniewa\u017c starali\u015bmy si\u0119 odda\u0107 w j\u0119zyku polskim spos\u00f3b odpowiadania ELIZY. Program nie tylko powtarza wypowiedzi cz\u0142owieka w formie pyta\u0144, ale wprost korzysta z podanych przez niego kluczowych fraz.<\/p>
Oryginalna rozmowa by\u0142a o wiele d\u0142u\u017csza. Co ciekawe, jej temat zacz\u0105\u0142 zbiega\u0107 na ojca pacjentki, kt\u00f3rego wskaza\u0142a jako osob\u0119 toksyczn\u0105, a jej zwie\u0144czeniem by\u0142 wniosek ELIZY:<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
ELIZA: What else comes to mind when you think of your father? -\u00a0<\/em>Co jeszcze przychodzi ci na my\u015bl, gdy my\u015blisz o swoim ojcu?

Human: Bullies. -\u00a0<\/em>Tyrani.

ELIZA: Does that have anything to do with the fact that your boyfriend made you come here? -<\/em>\u00a0czy ma to zwi\u0105zek z tym, \u017ce tw\u00f3j ch\u0142opak nam\u00f3wi\u0142 ci\u0119 do przyj\u015bcia?<\/pre>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Chatbot zatoczy\u0142 ko\u0142o do pierwszego w\u0105tku, kt\u00f3ry otworzy\u0142 rozmow\u0119. W tym przypadku kluczowe jest, \u017ce cz\u0142owiek nie wiedzia\u0142, \u017ce ma do czynienia z maszyn\u0105. Efekt zdaje si\u0119 s\u0142abn\u0105\u0107, gdy mamy tego \u015bwiadomo\u015b\u0107. Wi\u0105\u017ce si\u0119 to tak\u017ce ze wspomnianym testem Turinga, w kt\u00f3rego przebiegu wa\u017cne jest, aby fakt rozmawia z chatbotem utrzyma\u0107 przed testerem w tajemnicy. Asocjacje i skojarzenia Elizy mog\u0105 by\u0107 w tym przypadku trafne, poniewa\u017c przymus skojarzy\u0142a z byciem tyranem. Wprawnemu obserwatorowi, albo po prostu przy d\u0142u\u017cszej interakcji, mo\u017ce to przypomina\u0107 wr\u00f3\u017cb\u0119. To znany schemat, w kt\u00f3rym wr\u00f3\u017cbici lub tw\u00f3rcy horoskop\u00f3w rozpoznaj\u0105 intencje klient\u00f3w lub czytelnik\u00f3w, a ich predykcje zmierzaj\u0105 w kierunku spe\u0142niania ich oczekiwa\u0144.<\/p>\n
Skutki po\u017c\u0105dane, skutki niepo\u017c\u0105dane, czyli personifikacja<\/h2>\n
Cho\u0107 zaprojektowany \u015bci\u015ble jako mechanizm wspomagaj\u0105cy “rozmow\u0119 w j\u0119zyku naturalnym” z komputerem, skrypt ELIZA DOCTOR okaza\u0142 si\u0119 zaskakuj\u0105co skuteczny w wzbudzaniu reakcji emocjonalnych. W trakcie interakcji z programem zacz\u0119li oni przypisywa\u0107 rozumienie i motywacj\u0119 do jego wynik\u00f3w. Weizenbaum napisa\u0142 p\u00f3\u017aniej, \u017ce nie zdawa\u0142 sobie sprawy z tego, jak kr\u00f3tkie ekspozycje na stosunkowo prosty program komputerowy mog\u0105 wywo\u0142a\u0107 u ca\u0142kiem normalnych os\u00f3b wzgl\u0119dnie silne urojenia. W rzeczy samej kod ELIZY nie zosta\u0142 zaprojektowany po to, aby wywo\u0142a\u0107 tak\u0105 reakcj\u0119. Na podstawie obserwacji naukowcy odkryli, \u017ce u\u017cytkownicy nie\u015bwiadomie zak\u0142adali, \u017ce pytania ELIZY implikuj\u0105 zainteresowanie i emocjonalne zaanga\u017cowanie w omawiane tematy nawet je\u015bli wiedzieli, \u017ce ELIZA nie symuluje emocji! Nast\u0119puje personifikacja – nadawanie cech ludzkich.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Uczenie maszynowe i jego mo\u017cliwo\u015bci<\/h2>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Wiemy ju\u017c, co potrafi\u0105 wywo\u0142ywa\u0107 w ludziach interakcja z chatbotem. Pomi\u0144my na razie p\u0142yn\u0105ce z tego niebezpiecze\u0144stwa, poniewa\u017c zagro\u017cenia sztucznej inteligencji to temat na inny artyku\u0142. Wa\u017cne jest tutaj co\u015b, co nazwaliby\u015bmy sprz\u0119\u017ceniem zwrotnym albo symbioz\u0105. Czego natomiast program potrafi nauczy\u0107 si\u0119 od nas?<\/p>
Programowanie neurolingwistyczne (ang. NLP, Neuro-linguistic programming<\/i>) to specyficzne podej\u015bcie do komunikacji. Jego tw\u00f3rcy twierdz\u0105, \u017ce istnieje powi\u0105zanie pomi\u0119dzy procesami neurologicznymi (cz\u0142on neuro), j\u0119zykiem (linguistic) a wzorami zachowania, kt\u00f3re mo\u017cna wyuczy\u0107 (programming).\u00a0\u015arodowisko naukowe wci\u0105\u017c jednak dyskredytuje NLP prezentuj\u0105c pogl\u0105d, \u017ce to pseudonauka.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
Owa g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 uczenia polega na tym, \u017ce algorytmy uczenia si\u0119 s\u0105 u\u0142o\u017cone wed\u0142ug rosn\u0105cej trudno\u015bci i abstrakcji, a\u017c do osi\u0105gni\u0119cia zadowalaj\u0105cego poziomu. Pytanie jednak, kiedy osi\u0105gamy ten poziom? Systemy kognitywne cz\u0142owieka ucz\u0105 si\u0119 ca\u0142y czas, wi\u0119c deep learning te\u017c mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 teoretycznie wiecznie. Przy rosn\u0105cej z\u0142o\u017cono\u015bci algorytm\u00f3w efekt Eliza opisuje wi\u0119c ka\u017cd\u0105 sytuacj\u0119, w kt\u00f3rej u\u017cytkownicy postrzegaj\u0105 systemy komputerowe jako posiadaj\u0105ce “nieod\u0142\u0105czne cechy i mo\u017cliwo\u015bci, kt\u00f3rych oprogramowanie kontroluj\u0105ce (wyj\u015bcie) nie mo\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107” lub “zak\u0142adaj\u0105, \u017ce odzwierciedlaj\u0105 wi\u0119ksz\u0105 przyczyn\u0119 ni\u017c w rzeczywisto\u015bci”. Zar\u00f3wno w wyspecjalizowanej, jak i typowej formie efekt Eliza jest zauwa\u017calny nawet wtedy, gdy u\u017cytkownicy systemu s\u0105 \u015bwiadomi charakteru systemu. Z psychologicznego punktu widzenia efekt Eliza jest rezultatem subtelnego dysonansu poznawczego pomi\u0119dzy \u015bwiadomo\u015bci\u0105 ogranicze\u0144 programowych u\u017cytkownika a jego zachowaniem wobec wyj\u015bcia programu – tyle naukowo.<\/p>
A pragmatycznie? Odkrycie efektu ELIZA by\u0142o niezwykle wa\u017cnym wydarzeniem w sztucznej inteligencji, demonstruj\u0105cym zasad\u0119 wykorzystywania in\u017cynierii spo\u0142ecznej, a nie programowania w celu zdania testu Turinga i po\u017cegnania si\u0119 z tematem AI na dobre.<\/b><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Tendencja tworzenia skojarze\u0144 ze znanymi nam terminami jest bardzo silna. W symbolu plusa nie ma nic specjalnego poza matematyk\u0105, ale kojarzymy go z dodatkiem. O co chodzi z efektem Elizy?<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":59680,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[136],"tags":[169,294],"class_list":["post-14704","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-ciekawostki","tag-ciekawostki","tag-roboty"],"acf":[],"yoast_head":"\nTest Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy - Botland<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"W symbolu plusa nie ma nic specjalnego poza matematyk\u0105, ale kojarzymy go z dodatkiem. A o co chodzi z chatbotami i efektem Elizy?\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy - Botland\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W symbolu plusa nie ma nic specjalnego poza matematyk\u0105, ale kojarzymy go z dodatkiem. A o co chodzi z chatbotami i efektem Elizy?\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Botland\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/facebook.com\/Botland\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-01-18T08:08:39+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-01-17T08:52:01+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-okladka-3.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1510\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"755\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Oskar Pacelt\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Oskar Pacelt\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"9 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Oskar Pacelt\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/54e9a88fc0d20263f2d6e9b2f4eace11\"},\"headline\":\"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy\",\"datePublished\":\"2021-01-18T08:08:39+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-17T08:52:01+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/\"},\"wordCount\":1474,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/new2023-okladka-3.jpg\",\"keywords\":[\"ciekawostki\",\"roboty\"],\"articleSection\":[\"Ciekawostki\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/\",\"name\":\"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy - Botland\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/new2023-okladka-3.jpg\",\"datePublished\":\"2021-01-18T08:08:39+00:00\",\"dateModified\":\"2025-01-17T08:52:01+00:00\",\"description\":\"W symbolu plusa nie ma nic specjalnego poza matematyk\u0105, ale kojarzymy go z dodatkiem. A o co chodzi z chatbotami i efektem Elizy?\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/new2023-okladka-3.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/05\\\/new2023-okladka-3.jpg\",\"width\":1510,\"height\":755},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/\",\"name\":\"Botland\",\"description\":\"Blog Raspberry Pi, Arduino, elektronika i robotyka - Botland\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#organization\",\"name\":\"Botland\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/04\\\/logo_kolor_WP_2-1.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2018\\\/04\\\/logo_kolor_WP_2-1.png\",\"width\":250,\"height\":57,\"caption\":\"Botland\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/facebook.com\\\/Botland\\\/\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.store\\\/blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/54e9a88fc0d20263f2d6e9b2f4eace11\",\"name\":\"Oskar Pacelt\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/09\\\/Oskar-Pacelt-150x150.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/09\\\/Oskar-Pacelt-150x150.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/09\\\/Oskar-Pacelt-150x150.png\",\"caption\":\"Oskar Pacelt\"},\"description\":\"Fan dobrej literatury i muzyki. Wierzy, \u017ce udany tekst jest jak list wys\u0142any w przysz\u0142o\u015b\u0107. W \u017cyciu najbardziej interesuje go prawda, pozosta\u0142ych zainteresowa\u0144 zliczy\u0107 nie spos\u00f3b. Kocha p\u0142ywa\u0107.\",\"url\":\"https:\\\/\\\/botland.com.pl\\\/blog\\\/author\\\/oskar\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy - Botland","description":"W symbolu plusa nie ma nic specjalnego poza matematyk\u0105, ale kojarzymy go z dodatkiem. A o co chodzi z chatbotami i efektem Elizy?","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy - Botland","og_description":"W symbolu plusa nie ma nic specjalnego poza matematyk\u0105, ale kojarzymy go z dodatkiem. A o co chodzi z chatbotami i efektem Elizy?","og_url":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/","og_site_name":"Botland","article_publisher":"https:\/\/facebook.com\/Botland\/","article_published_time":"2021-01-18T08:08:39+00:00","article_modified_time":"2025-01-17T08:52:01+00:00","og_image":[{"width":1510,"height":755,"url":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-okladka-3.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Oskar Pacelt","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Oskar Pacelt","Szacowany czas czytania":"9 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/"},"author":{"name":"Oskar Pacelt","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#\/schema\/person\/54e9a88fc0d20263f2d6e9b2f4eace11"},"headline":"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy","datePublished":"2021-01-18T08:08:39+00:00","dateModified":"2025-01-17T08:52:01+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/"},"wordCount":1474,"publisher":{"@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-okladka-3.jpg","keywords":["ciekawostki","roboty"],"articleSection":["Ciekawostki"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/","url":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/","name":"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy - Botland","isPartOf":{"@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-okladka-3.jpg","datePublished":"2021-01-18T08:08:39+00:00","dateModified":"2025-01-17T08:52:01+00:00","description":"W symbolu plusa nie ma nic specjalnego poza matematyk\u0105, ale kojarzymy go z dodatkiem. A o co chodzi z chatbotami i efektem Elizy?","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/#primaryimage","url":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-okladka-3.jpg","contentUrl":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/05\/new2023-okladka-3.jpg","width":1510,"height":755},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/test-turinga-powraca-nigdy-nie-mozesz-byc-pewny-czyli-efekt-elizy\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Test Turinga powraca. Nigdy nie mo\u017cesz by\u0107 pewny, czyli efekt Elizy"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#website","url":"https:\/\/botland.store\/blog\/","name":"Botland","description":"Blog Raspberry Pi, Arduino, elektronika i robotyka - Botland","publisher":{"@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/botland.store\/blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#organization","name":"Botland","url":"https:\/\/botland.store\/blog\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/botland.store\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/logo_kolor_WP_2-1.png","contentUrl":"https:\/\/botland.store\/blog\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/logo_kolor_WP_2-1.png","width":250,"height":57,"caption":"Botland"},"image":{"@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/facebook.com\/Botland\/"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/botland.store\/blog\/#\/schema\/person\/54e9a88fc0d20263f2d6e9b2f4eace11","name":"Oskar Pacelt","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Oskar-Pacelt-150x150.png","url":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Oskar-Pacelt-150x150.png","contentUrl":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/Oskar-Pacelt-150x150.png","caption":"Oskar Pacelt"},"description":"Fan dobrej literatury i muzyki. Wierzy, \u017ce udany tekst jest jak list wys\u0142any w przysz\u0142o\u015b\u0107. W \u017cyciu najbardziej interesuje go prawda, pozosta\u0142ych zainteresowa\u0144 zliczy\u0107 nie spos\u00f3b. Kocha p\u0142ywa\u0107.","url":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/author\/oskar\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14704","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14704"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14704\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/59680"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14704"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14704"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/botland.com.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14704"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}